به گزارش روز شنبه خبرنگار ایرنا، کمیته رفع تبعیض نژادی سازمان ملل متحد در تازهترین موضع خود تأکید کرده است که آثار بردهداری همچنان بر زندگی آفریقاییتباران سنگینی میکند و جبران آن به اقدامی فراتر از ابراز تأسف درباره گذشته نیاز دارد.
این کمیته در سندی که ۹ شهریور منتشر شد، تأکید کرده است که کشورها در عمل به تعهدات امروز خود برای مقابله با تبعیض نژادی، باید به آسیبهای بهجامانده از تجارت برده نیز رسیدگی کنند. بر این اساس، پایان رسمی بردهداری به معنای پایان پیامدهای آن نیست و نمیتوان مشکلاتی را که نسلهای بعدی همچنان با آنها روبهرو هستند، موضوعی مربوط به گذشته دانست.
از نگاه این کمیته، پرداخت پول نیز بهتنهایی پاسخگوی همه این آسیبها نیست. بازکردن بایگانیها برای روشنشدن حقیقت، بررسی آنچه بر قربانیان گذشته و بازنگری در شیوه روایت و یادبود این تاریخ، باید بخشی از روند جبران باشد.
این سند اگرچه حکم دادگاه علیه کشور مشخصی نیست، اما بر مسئولیت کشورها در برابر پیامدهای کنونی بردهداری تأکید دارد و مطالبه پاسخگویی از قدرتهای استعماری را فراتر از محکومکردن گذشته دنبال میکند.
کارائیب از مطالبه غرامت عقب نمینشیند
برای ملتهای حوزه کارائیب، بردهداری گذشتهای نیست که با برچیدهشدن رسمی آن پایان یافته باشد. نوادگان آفریقاییهایی که به اجبار از سرزمین خود جدا شدند و به بردگی درآمدند، اکنون از قدرتهای استعمارگر سابق میخواهند مسئولیت آنچه را بر نسلهای پیشین آنان گذشته است بپذیرند و برای جبران آثار ماندگار آن اقدام کنند.
این مطالبه، دولتها و نهادهای منطقهای را نیز به میدان آورده است. جامعه کارائیب، موسوم به «کاریکوم»، از طریق کمیسیون غرامت خود، پیگیری مسئولیت دولتهای استعمارگر سابق و نهادهای دخیل در تجارت برده، به بردگی کشیدن آفریقاییها و نسلکشی بومیان را دنبال میکند. در این نگاه، رسیدگی به گذشته بدون توجه به شرایط زندگی بازماندگان آن، پاسخی به قربانیان و نسلهای بعدی آنان نخواهد بود.
نخستین خواسته این کمیسیون، عذرخواهی کامل و رسمی است. کاریکوم تأکید دارد که ابراز تأسف، جای پذیرش مسئولیت را نمیگیرد و دولتهای اروپایی نمیتوانند با اشاره به تلخیهای گذشته، از پاسخگویی درباره نقش خود در پدیدآوردن آن عبور کنند. از نگاه این کمیسیون، آغاز روند جبران مستلزم آن است که عاملان و بهرهمندان این مناسبات، مسئولیت تاریخی خود را صریحاً به رسمیت بشناسند.
